Beyaz logo
Foto Albom - Sizden Gelen-Paylaşılan Şekiller
    
Salam, Qonaq!


Ramazan - tozu yuyan bir yağış...

1 2 3 Növbeti >>
Yerleşdirdi: [Ram](21.11.2012 / 15:20)
Oxunmuş: 5778 | | Like: 0

(İlahiyyatçı Aqil Hacıyevin "İslam və müasir cəmiyyət" qəzetinə müsahibəsi)

Sentyabrın 1-də Azərbaycan müsəlmanları oruc tutmağa başlayacaqlar. Dinimizin əsas ibadətlərindən olan Ramazan orucuna bağlı sualları ilahiyyatçı Aqil Hacıyev cavablandırır.

-Ramazan dinimizdə "üç ay" kimi tanınan aylardan sonuncusu hesab olunur. Bu mənada Ramazana həmin ayların kontekstində qiymət verməyinizi istərdik. "Üç ay" və Ramazan nə deməkdir?

- "Üç aylar" kimi ifadə edilən Rəcəb, Şaban və Ramazan ayları səmimi qulların əfv edilərək mükafatlandırıldıqları müqəddəs aylardır. Rəcəb və Şaban ayları on bir ayın sultanı olan Ramazana hazırlıq mahiyyətindədir. Həzrəti Peyğəmbər (s.ə.s.) bu aylar haqqında belə buyurmuşdu: "Allahım, Rəcəb və Şaban aylarını mübarək et. Bizi də xeyirliklə Ramazan ayına qovuşdur". "Üç aylar"ın birincisi Rəcəbdir. Bu ayın ilk əhya gecəsi olan Rəqaib gecəsi qulların daha çox bağışlandığı, savab və mükafatın bol-bil verildiyi bərəkətli gecə deməkdir. Həzrəti Peyğəmbərimizin meraca yüksəldiyi gecə də Rəcəb ayına təsadüf edir. Şaban ayında isə Bəraət gecəsi var. Bu ay Ramazan orucuna daha çox hazırlaşmaq lazımdır. Həzrəti Peyğəmbər (s.ə.s) bu ay haqqında belə buyurub: "Şaban ayı qulların gördükləri işlərin uca Allaha təqdim olunduğu aydır".

"Üç aylar"ın sonuncusu olan Ramazanın isə bir çox özəlliyi var. Birincisi, Qurani-Kərim bu ayda nazil olmağa başlayıb. Quranda bu barədə belə buyrulur: "İnsanlara doğru yolu göstərən, bu yolu açıq dəlilləri ilə aydınladan və haqqı batildən ayıran Quran Ramazan ayında nazil edilib". (Bəqərə, 185). İkincisi, son peyğəmbər Həzrəti Məhəmmədə (s.ə.s) peyğəmbərlik bu ayda verilib. Üçüncüsü, min aydan daha xeyirli olduğu Qurani-Kərimdə vurğulanan və möminlərə Allahın ən böyük lütflərindən biri olan Qədir gecəsi də bu ayın içindədir.


-İslama qədər ibadət edən ərəblər arasında orucluq, o cümlədən Ramazan orucu anlayışı vardımı? Oruc müsəlmanlara nə zaman fərz bilindi?

-Oruc müsəlmanlara hicrətin 2-ci ilində bu ayə ilə fərz bilinib: "Ey iman edənlər! Oruc tutmaq sizdən əvvəlki ümmətlərə vacib bilindiyi kimi, sizə də vacib bilindi ki, pis əməllərdən çəkinəsiniz". Bir çox hədislərdə də İslamın beş əsasından birinin Ramazan orucu olduğu qeyd olunur. Ayədən də açıq-aydın görünür ki, oruc ilk peyğəmbər Adəmdən etibarən bütün peyğəmbərlərə və onlara iman gətirənlərə fərz bilinib.

Cahiliyyət dövrünün ərəbləri müxtəlif oruclar tuturdular. Xüsusilə nəzir orucu ərəb toplumunda geniş yayılmışdı. Bundan başqa, Ərəbistan yarımadasında yaşayan yəhudilərin və Hicazdakı ərəblərin əksəriyyətinin tutduqları "Aşura orucu" var idi. Həzrəti Məhəmməd (s.ə.s) Mədinəyə hicrət edəndən sonra yəhudilərin aşura günü oruc tutduqlarını görür. Bunun səbəbini soruşanda onlar deyirlər ki, bu, Allahın İsrail oğullarını düşmənlərindən xilas etdiyi gündür. Həzrəti Musa da bu gün oruc tutub. Həzrəti Peyğəmbər (s.ə.s) "Mən Musaya sizdən daha yaxın və daha layiqəm" - buyurur. Həmin gün özü oruc tutduğu kimi səhabələrinə də eyni şeyi əmr edir. Ramazan orucu vacib olandan sonra aşura günü (məhərrəm ayının 10-u-red.) ilə birlikdə ya bir gün əvvəl, ya da bir gün sonra tutulması tövsiyəsində bulundu.


-Başqa dinlərdəki oruc haqda daha ətraflı danışmağınızı istərdik...

-Həqiqətən də bütün dinlərdə bu cür ibadət var. Məsələn, yəhudilər Həzrəti Musanın əmr etdiyi "Kəffarə" orucunu əsas qəbul еdirlər. Onlarr müəyyən bayramlardan, xüsusilə də Yom Kippurdan əvvəl oruc tuturlar. "Kəffarə" adlandırılan oruc məcburidir. Bundan başqa, yəhudi təqvimində konkret oruc günləri də var. Məsələn, Babil əsarətində başlarına gələn fəlakətləri xatırladan oruclar bu qəbildəndir. Yəhudilikdə bəzi kiçik dəyişikliklərlə bu cür orucların sayı 25 günə çatır.
Xristianlıqda oruc müxtəlif dəyişikliklərə məruz qalıb. Peyğəmbərliyindən əvvəl Həzrəti İsa 40 gün oruc tutub. Bundan başqa, yəhudilikdəki Kəffarə orucunu da yerinə yetirib. Ortodokslar (provoslavlar) orucda qədim ənənəyə bağlıdırlar. Onlarda orucun daha sərt və uzun dövrləri var. Bəzi qruplar istisna olmaqla, protestantlar orucu rədd edirlər. Anqlikan kilsəsi oruc günlərini təyin etdiyi halda, yerinə yetirilməli hökmləri oruc tutanın öz ixtiyarına və vicdanına buraxır. Xristianlıqda orucun müxtəlif ölkələrə görə dəyişən hökmləri və ənənələri də yaranıb. Bəziləri yumurta və meyvə yeməkdən çəkinir, bəziləri ancaq quru çörək yeyir, bəziləri də bunların hamısından imtina edir. İnduizm, sintoizm və çaynizmdə də müxtəlif formalı oruclar mövcuddur.


-İslam anlamına görə Ramazan orucu digər dinlərdəki oruclardan hansı şərt və qaydalarla fərqlənir?

- Oruca ən aydın tərzdə İslamda rast gəlirik. Bu dində orucun şərtləri, vaxtı və hökmləri konkretdir. Üzürlü səbəblər istisna olmaqla oruc həvəsə buraxılmayıb. Heç bir şəxsin, heç bir qurumun qoyulan qaydaları dəyişdirməyə səlahiyyəti və haqqı yoxdur. Başqa dinlər oruc gününün başlanğıcını və qurtarmasını müəyyən etməyib, bağlayıcı hökmlər qoyaraq ibadəti nizamlamayıb, məsələni tamamilə sərbəst buraxıblar. Əksər dinlərdə

1 2 3 Növbeti >>
Ads
loading...
Fikirler:
Kitabxana »
Qəlblər yalnız Allahı zikr etməklə rahatlıq tapar
İslam müqəddəsləri Ramazan ayı və oruc haqqında
Dərk edənlər və etməyənlər üçün RAMAZAN
İftar duaları
Ramazan ayında gündəlik ediləcək dualar
Merac
Oruc - dünya və axirət səadəti gətirən ilahi ziyafət
Peyğəmbərin (s.) RAMAZAN xütbəsi
İslamın ilk illərində necə oruc tuturdular?
Baş Sehife
mobtop